استعاره مفهومی در ترجمه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
فرزانه فرحزاد 1
قاسم وادی پور 2
1 عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبائی
2 کارشناس ارشد مترجمی، دانشگاه آزاد، واحد علوم و تحقیقات
چکیده
در مقاله حاضر از رویکرد لیکاف و جانسون در تحلیل استعاره در کتاب استعاره چیزی که با آن زندگی می­کنیم و فرضیه شناختی ترجمه معرفی شده از سوی کوکسس(2005) بهره گرفته شده است. پیکره اصلی این مطالعه شامل دو مجموعه فیلم مستند با عناوین «کره زمین» و«جهان زیبا» در حدود 900 دقیقه ترجمه مرکز بازار ایران و شرکت نرم­افزار سپهر و مهر است. دلایل انتخاب این فیلم­های مستند شباهت ژانر و تنوع محتوای آن است. در این بررسی ابتدا مثال­های متفاوتی از استعاره­های مفهومی در متون فارسی و انگلیسی ارائه شده سپس شباهت­ها و تفاوت­های نگاشت­های مفهومی بر اساس ادبیات تطبیقی مورد بررسی قرار گرفته و راهکارهای ترجمه مربوط به آنها استخراج شده است. پس از آن رویکرد شناختی اتخاذ شده برای توصیف استعاره در ترجمه پیشنهاد شده است. بر اساس نتایج به دست آمده با استناد به ویژگی­های فرهنگی و زبانی ساخت­های استعاری، این مسئله آشکار شده است که شباهت­ها در ساخت­های استعاری، ترجمه ­پذیری را افزایش می­دهد در حالی که تفاوت­ها به بروز ترجمه ­ناپذیری می­ انجامد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Conceptual Metaphor in Translation

نویسندگان English

Farzaneh Farahzad 1
Gaseme Vadipoor 2
1 Faculty member of Allame Tabatabai University
2 MA graduate of Translation studied, Islamic Azad University, Science and Research Branch
چکیده English

The present paper employ a cognitive approach to metaphor launched by Lakoff and Johnson’s influential book, Metaphors We Live By, and adopts the cognitive translation hypothesis proposed by Kovecses (2005). The corpus of the study includes two collections of documentary films entitled Planet Earth and Elegant Universe, altogether nine hundred minutes, translated by Iran Market Center and Mehr & Sepehr Software Co. respectively. The reasons behind choosing these documentaries are first, similarity of genre (i.e. documentary) and second, diversity of the context under study. The study first identified different instances of conceptual metaphors in English and Persian texts. Then it examined similarities and differences of the conceptual mappings based on comparative literature and explored the translation strategies underlying them and illustrated what a cognitive approach could offer to the description of metaphor in translation. The results obtained from the comparison of linguistic and cultural peculiarities of the metaphorical expressions between the two languages revealed that similarities in metaphorical expressions increase translatability, while differences hinder the translation process.

کلیدواژه‌ها English

Cognitive approach
conceptual metaphor
mapping
-Barcelona, A. (1997) ‘Cognitive Linguistics: A usable approach’. In A. Barcelona (ed.) Cuadernos de Filología Inglesa 6.2: 7-32.
-Chomsky, N. (1986) Knowledge  of  Language. Its Nature, Origin, and Use. New York: Praeger
-Glucksberg, S., with a contribution by Matthew, S., McGlone. (2001). Understanding Figurative Language, Oxford: Oxford University press
-Lakoff, G., & Johnson, M. (1980)Metaphors We Live By, the Metaphorical Structure of the Human Conceptual System, Chicago: Chicago University Press
-Lakoff, G. (1987)Women, Fire and Dangerous Things. What Categories Reveal about the Mind. Chicago and London: Chicago University Press.
--------------- (1994) ‘The Contemporary Theory of Metaphor’. In A. Ortony (ed.) Metaphor and Thought: Cambridge UP. 202-51.
--------------- & Johnson, M. (2003) Metaphors We  Live  By, Updated ed. Chicago University Press.
-Kovesces, Z. (2002) Metaphor: A Practical Introduction. Oxford: Oxford University Press.
-------------- (2010)Metaphor, second (Ed). Oxford: Oxford University Press
----------------(2006)Embodiment, experiential focus, and diachronic change in metaphor. Selected processdings of the 2005 symposium on new approaches in English Historical lexis. Lorand UP
-Shaffner, CH. (2004)”Metaphor and Translation, Some implications of a cognitive approach “[Electronic version]. Retrieved October, 8, 2003 from Journal of Pragmatic 36 (2004) 1253-1269
-Snell-Hornby, M. (1995)Translation studies (revised edition). Amsterdam: John Benjamins
-Venuti, L. (1995) The Translator’s Invisibility, A History of Translation, London and New York Press
 
فصلنامه پازند
دوره 6، 22-23 - شماره پیاپی 22
موضوع ویژه: زبانشناسی شناختی
زمستان 1389
صفحه 3-18