بازخوانی نشانه‌های زبان ارتباطی بخشی از کتیبه‌ عمارت قلم‌فرسا در شیراز از منظر نظریه ارتباطی یاکوبسن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری معماری، گروه معماری و شهرسازی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 پژوهشگر دکتری، گروه معماری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران‌مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده

نشانه‌شناسی روشی است که در تداوم خردی فلسفی در غرب شکل گرفت اما به ‌صورت ناملموس و منسجم با مخاطب ارتباط برقرار می‌کند. نشانه‌شناسی فرآیندی است که هویت خود را بر اساس متن به دست می‌آورد و به‌ عنوان ابزاری ارتباطی بین معماری و مخاطب به گفت‌وشنود می‌نشیند. به عقیده‌ یاکوبسن زبان مبین نشانه‌ها است و نظریه‌ ارتباطی خود را با ۶ کارکرد (ارجاعی، عاطفی، کنایی، هنری، همدلی و فرازبانی) معرفی می‌کند. در اینجا ۶ مصداق معماری (زمینه‌ فرهنگی، رمزگان معماری، کاربرد صحیح، ابزار ارتباطی، کارکردی نمادین و رمزگان فرا معماری) را معادل با آن می‌توان در نظر گرفت. این پژوهش با هدف بازخوانی بخشی از کتیبه‌ عمارت قلم‌فرسا در شیراز از منظر نظریه‌ ارتباطی یاکوبسن صورت گرفت و دو پرسش در آن مطرح شد. چگونه می‌توان با تأکید بر نظریه‎ ارتباطی یاکوبسن کتیبه‌ ملحق به فضای معماری را بازخوانی نمود؟ چرا باید این کارکردهای زبانی را در یک اثر بازخوانی کرد؟ در راستای پاسخ به این پرسش‌ها نخست با استناد به متون کتابخانه‌ای و مقالات، به تبیین دیدگاه مبتنی بر نظریه‌ زبان‌شناسی یاکوبسن پرداخته می‌شود و در ادامه با تأکید بر نشانه‌شناسی از منظر ساختارگرایان و نیز اندیشه‌ یاکوبسن، مبانی نظری پژوهش تدقیق می‌گردد. بخش نخست که از نوع کلامی و متن است، واژگان کلیدی و متغیرها توصیف و تحلیل می‌شوند و در ادامه، این نظریه با بخشی از کتیبه‌ عمارت قلم‌فرسا مورد تطابق قرار می‌گیرد. نتایج حاکی از آن است که گاهی چندین کارکرد را در یک اثر می‌توان مشاهده نمود درحالی‌که یکی از آنها بارزتر از باقی موارد است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Rereading a Part of the Inscription of "Ghalam-Farsa Mansion" in Shiraz from the Perspective of the Signs of "Communication Language" of Jacobsen Communication Theory

نویسندگان [English]

  • aida barekati 1
  • Hanieh Sadat Zendeh Bad 2
  • Mohammad Mansour Falamaki 3
1 Ph.D. Candidate Faculty of Art and Architecture, Islamic Azad University, South Tehran Branch
2 Ph.D. Candidate, Department of Architecture, Centeral Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
3 Department of Architecture and Urban Planning, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Semiotics is a method that was formed in the continuation of philosophical wisdom in the West, this method communicates with its audience in an intangible but coherent way. Semiotics is a process that acquires its identity based on the text and is a means of communication between the architecture and the audience. According to Jacobsen, language represents signs. He introduces his theory of the communication with six functions. Here 6 examples of the architecture can be considered equivalent to them. The purpose of this study is to re-read a part of the inscription of the "Qalam-farsa mansion" in Shiraz, which is examined from the perspective of Jacobsen' communication theory. This research seeks to answer two questions: How can an inscription related to the architectural space be read by emphasizing Jacobsen's theory of communication? And why should these linguistic functions be re-read in a work? To answer these questions, first of all, by referring to library texts and articles, the view based on Jacobsen's theory of the linguistics is explained and then by emphasizing semiotics from the perspective of the structuralists and Jacobsen's thought, the theoretical foundations of the research are explained and refined. In the first part of the research, words and texts are described, and then, this theory is adapted to a part of the inscription of the "Qalam-Farsa mansion". The results of this study indicate that sometimes several functions can be observed in one work, while one of them appears more pronounced than 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Jacobsen communication theory
  • semiotics
  • structuralist
  • inscription
  • Qalam-Farsa mansion