گواه‌نمایی در روزنامه‌ها و مقالات علمی فارسی: نقش ژانر در کاربرد گواه‌نمایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

گروه زبان شناسی، دانشکده زبان های خارجی، دانشگاه اصفهان

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی و مقایسه نقش ژانر و ارتباط آن با مقوله گواه‌نمایی در مقالات علمی زبان‌شناسی و روزنامه‌ها و چگونگی کاربرد گواه‌نمایی در ژانرهای مختلف و ارتباط بین نوع و تعداد گواه‌نماهای مختلف در هر ژانر است. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی است که از مؤلفه‌های کیفی و رویکرد کمّی بهره می‌گیرد. مؤلفه‌های کیفی بر اساس الگوی آیخن‌والد (2004) و رویکرد کمّی شامل به ‌کارگیری آمار توصیفی و تحلیلی است. ابتدا 24 مقاله علمی و 4 روزنامه به صورت تصادفی و از هر ژانر 5040 جمله (جمعاَ 10080 جمله) انتخاب و سپس نوع و تعداد گواه‌نماها در هر یک از دو ژانر مشخص شده است. نتایج نشان می­دهد که در هیچ یک از دو ژانر مورد نظر، گواه‌نمایی از نوع دستوری مشاهده نشده و فقط از 6 راهکار گواه‌نمایی با توزیع فراوانی متفاوت استفاده شده است. بدین صورت که در مقالات علمی، افعال شناختی- ادراکی و در روزنامه‌ها، راهکار نقل قول بالاترین فراوانی را به خود اختصاص داده‌اند. در پایان، نتایج سنجه مجذور خی نشان می­دهد که به لحاظ آماری رابطه بین ژانر و وقوع تعداد و نوع گواه‌نماها معنادار است (سطح معناداری= 0001/0) و نشان می‌دهد مقوله گواه‌نمایی، مقوله‌ای حساس به بافت و ژانر است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of Evidentiality in Scientific Articles and Newspapers: the Effect of Genre in Using Evidentiality in Persian

نویسنده [English]

  • Ava Imani
Linguistics Department, Faculty of foreign Languages, University of Isfahan
چکیده [English]

This research aims at conducting a comparative analysis of genre and its relation with evidentiality in two different genres, scientific articles on linguistics and newspapers in the Persian language. The research methodology is descriptive-analytic, enjoying both qualitative and quantitative approaches, based on Aikhenvald (2004) and analytic statistics (frequency and chi-square test). Data were collected among 24 scientific articles and 4 newspapers randomly, including 5040 sentences from each genre (totally 10080 sentences). Then the type and the number of different evidentials in both genres were categorized and calculated. The results revealed that grammatical evidentiality was not used in either of the genres, but 6 types of evidentiality strategies were used with different distributions. In scientific articles, “perceptual-cognitive verbs” were the most frequent evidential while in newspapers the “strategy of quotation” was the most frequent type. Finally the results of chi-square test indicated that there was a high correlation between the genre and the occurrence of the type and the number of different evidentials in different texts. In other words, their differences were statistically significant (p˂0/0001) and showed that evidentiality is a context-dependent category that is highly sensitive to genre.

کلیدواژه‌ها [English]

  • evidentiality
  • grammatical evidentiality
  • evidentiality strategy
  • genre
  • Chi-square test